News

Będzie taki wieczór, kiedy z wewnętrznej kieszeni eleganckiego płaszcza wysunie się zwykła koperta. Biały papier, staranne pismo, jedno imię na wierzchu – Kristubal – a w środku tylko kilka linijek i jeden adres. Adres kamienicy przy Akacjowej. Wystarczy, że ta koperta trafi do skrzynki pocztowej, a za kilka dni pod drzwiami Genowewy stanie człowiek, przed którym uciekała przez pół Hiszpanii.

Cześć wszystkim, tu Robert i dzisiaj wracamy do historii, która trzyma nas w napięciu od kilku odcinków. Ale tym razem nie będzie już tylko szantażu i niedomówień. Tym razem Genowewa Alday po raz pierwszy opowie, kim był Kristubal Cabrera, co widziała w jego świecie i dlaczego jedno jego imię sprawia, że ta odważna, zuchwała kobieta drży jak liść.

Przypomnijmy, gdzie zostawiliśmy Aldayów. Ariza, elegancki przybysz z przeszłości Genowewy, odnalazł ją przy Akacjowej, bo przekupił chłopaka, który zawoził pieniądze jej przyjaciółkom. Włamał się do jej domu drzwiami dla służby. Zażądał, żeby powiedziała mężowi prawdę.

A potem postawił Samuelowi warunek: “Albo Samuel pomoże mu w pewnej sprawie, albo Ariza zdradzi Kristubalowi, gdzie ukrywa się Genowewa.” Samuel obiecał żonie, że ją ochroni, ale wtedy jeszcze nie wiedział, jakiej ceny zażąda Ariza. Nie wiedział też, przed kim dokładnie mają ją chronić.

A Genowewa? Przez ostatnie tygodnie żyła jak na linie rozpiętej nad przepaścią. Najpierw zalecała się do dam z Akacjowej szampanem i kawiorem, żeby zdobyć ich przychylność. Potem jedna szalona noc na balkonie i jedna butelka, która wyślizgnęła jej się z dłoni, zniweczyły wszystko. Rosina ranna, skarga na policji i noc w cuchnącym areszcie. A kiedy wydawało się, że gorzej już być nie może, na progu stanął Ariza z pozdrowieniami od dawnych znajomych.

Od tamtej pory Genowewa nie śpi. Każdy dzwonek do drzwi przyprawia ją o dreszcz. Każdy obcy krok na schodach sprawia, że zamiera z filiżanką w połowie drogi do ust. Kilka razy dziennie sprawdza zamek w drzwiach dla służby. Ten sam, który Ariza otworzył kawałkiem wygiętego drutu. I za każdym razem, kiedy przekręca klucz, myśli o tym samym – że żaden zamek na świecie nie ochroni jej przed przeszłością.

Spotkanie w salonie Aldayów

Zasłony będą zaciągnięte, choć na dworze jeszcze jasno, a na stoliku między nimi będą stygnąć trzy filiżanki kawy, których nikt nie tknie. Genowewa będzie siedziała sztywno przy oknie. Samuel naprzeciw Arizy, z rękami splecionymi na kolanie, żeby nie było widać, że drżą.

• Jakiej pomocy pan potrzebuje? – zapyta Samuel.
• Pańskich znajomości. Niedawno wróciłem na Akacjową. Od wielu lat nie zajmuję się interesami. Nie mam żadnych znajomości.

Ariza uśmiechnie się pobłażliwie.

• Nazwisko pańskiej rodziny wciąż jest szanowane. W najpotężniejszych kręgach nadal pamięta się pańskiego ojca.
• Nie wiem… – Samuel spuści wzrok. – Sam niewiele zrobiłem, żeby moje nazwisko nadal lśniło. Niech pan powie, czego pan chce i jak to osiągnąć.

Wtedy odezwie się Genowewa, cicho, ale wyraźnie, nie odrywając oczu od Arizy.

• Uważaj, Samuelu, ten człowiek spróbuje cię oszukać. Kłamstwo i krzywda to jego natura.
• Niech się pani nie obawia – odpowie Ariza, nawet na nią nie patrząc. – Jeśli pan Alday nie zdobędzie tego, czego potrzebuję, to ja na tym stracę. Jeśli mi pomoże, ocaleję, a jeśli nie… zapłacimy za to my wszyscy.

Samuel będzie na niego patrzył długo, jakby oglądał węża zza szyby.

• W naturze skorpiona leży zabijać, nawet jeśli prowadzi go to do własnej śmierci – powie wreszcie. – Proszę mówić.

I wtedy Ariza zrzuci maskę eleganckiego dżentelmena, bo okaże się, że on też ucieka.

• Muszę uciec przed Kristubalem Cabrerą. Żeby to zrobić, muszę wyjechać z Hiszpanii. Potrzebuję pieniędzy. Potrzebuję oczyścić swoje dobre imię.

Samuel zmruży oczy.

• Pan ucieka przed Kristubalem? Myślałem, że jest pan jego człowiekiem.
• Byłem – Ariza rozłoży ręce z udawaną skruchą. – Przez lata robiłem dla niego to, czego on sam nie chciał robić własnymi rękami. Ale ludzie się zmieniają, panie Alday. Interesy się zmieniają. Ja też go zdradziłem, a Kristubal nie wybacza zdrady. Ani jej, ani mnie.

Genowewa zaśmieje się krótko i gorzko.

• Więc tak wygląda prawda. Człowiek, który przyszedł mnie szantażować imieniem Kristubala, sam jest ścigany przez Kristubala. Wilk, który ucieka przed większym wilkiem i po drodze chce rozszarpać owce.
• Jeśli o pieniądze chodzi, nie mam ich. Majątek Aldayów rozwiał się lata temu.
• Nie, nie o to mi chodzi. Pieniądze mam. – Ariza pochyli się do przodu, a w jego oczach zapali się chciwy błysk. – Jest pewien interes. Kopalnie żelaza na północy Maroka. Za rozsądną cenę mogę je przejąć. Łatwe wydobycie, dobry surowiec, tania siła robocza.
• Nie mam pojęcia o żelazie. W mojej rodzinie zajmowaliśmy się kamieniami szlachetnymi.
• Nie potrzebuję pańskich rad. Potrzebuję rządowego pozwolenia na import. Obecnie takimi pozwoleniami zarządza wyłącznie Hiszpańska Kompania Kopalń Rifu. To bardzo potężna kompania.
• Niewiele pan zyska, wchodząc jej w drogę.
• Nie zamierzam wchodzić jej w drogę. Chcę tylko uszczknąć dla siebie mały kawałek tego interesu. Nawet jeśli będę musiał podzielić się zyskami z wpływowymi ludźmi.
• To się nazywa szantaż.
• To się nazywa interes – Ariza wzruszy ramionami. – Ale niech pan to nazywa jak chce. Widzę, że wszystko ma pan dokładnie przemyślane. Pewnie wie pan nawet, czyje dłonie trzeba posmarować.
• Wiem. Dłonie pewnego senatora.
• Doskonale. To niech pan to zrobi sam. Wcale mnie pan nie potrzebuje.
• Niełatwo jest dotrzeć do senatora i zaproponować mu pieniądze, żeby zdradził swoje obowiązki wobec ojczyzny. Ten senator nazywa się Ojeda Tapia. To znajomy, a może nawet przyjaciel pańskiego ojca i chcę, żeby to pan do niego podszedł.

Samuel będzie milczał przez długą chwilę. Słychać będzie tylko tykanie zegara na kominku i daleki stukot powozu za oknem. A potem wstanie.

• Powtarzam panu moją odpowiedź. Nie.

Ariza nie wstanie, nie podniesie głosu. Spojrzy tylko na Genowewę i to spojrzenie będzie gorsze niż jakakolwiek groźba.

Kiedy Samuel na moment wyjdzie z salonu, Ariza podejdzie do Genowewy. Stanie tak blisko, że poczuje ona zapach jego wody kolońskiej, słodki i duszący, jak w jakimś zadymionym lokalu sprzed lat.

• Jeśli nie przekonasz męża, napiszę do Kristubala, gdzie jesteś. Nie minie godzina, a złoży wam wizytę.
• Jesteś nędznikiem.
• Pamiętaj Kristubala, Genowewa. Pamiętaj, jak traktował kobiety, nad którymi miał władzę. Tobie nigdy tego nie zrobił.

Ariza uśmiechnie się zimno.

• Ale teraz zrobiłby to z największą przyjemnością.

Genowewa poczuje, jak krew odpływa jej z twarzy, bo ona pamięta. Gęsty dym cygar nad zielonym suknem, stuk kulki w ruletce, śmiech mężczyzn za głośny i za pijany i czyjś płacz za cienką ścianą, którego nikt nie słyszał, bo nikt nie chciał słyszeć. Te obrazy wrócą do niej w jednej sekundzie.

Nocna spowiedź

Późną nocą w sypialni Aldayów będzie się palić tylko jedna lampka nocna. Genowewa będzie już leżała w łóżku, ale Samuel wciąż będzie siedział w fotelu przy oknie.

• Nie idziesz spać?
• Zastanawiam się, jak dotrzeć do senatora Ojedy Tapii.

Genowewa podniesie się na łokciu.

• Tak mi przykro, że przeze mnie wplątałeś się w to wszystko.
• Nie przepraszaj. Twoje problemy są moimi problemami.
• Nie chcę cię przesłuchiwać, ale muszę, żebyś mi opowiedziała o Kristubalu Cabrerze. Nie będę cię oceniał.

Genowewa będzie długo milczeć.

• To zły człowiek.
• Co do tego nie miałem wątpliwości.
• Kiedy uciekłam z domu, robiłam rzeczy, z których nie jestem dumna. Musiałam tańczyć w podłych spelunkach i to nie były wiedeńskie walce.
• Wiem. Zawsze wiedziałem i nigdy ci tego nie wypomniałem.
• Mogę ci przysiąc tylko jedno. Nigdy nie popełniłam żadnego przestępstwa. Dałam się uwieść Kristubalowi Cabrerze. Był bogatym człowiekiem, właścicielem kasyn. Myślałam, że wreszcie będę mogła zostawić za sobą te zatęchłe nory. Nie wiedziałam, że jego kasyna są nielegalne, ani że interes sięga o wiele dalej. Wymuszenia, przemyt, handel kobietami. Kiedy się dowiedziałam, było już za późno.
• Czy on zmuszał cię…?
• Byłam jego kochanką. Ode mnie tego nie żądał, ale widziałam wiele innych kobiet, od których żądał. Widziałam, jak płaczą, jak je biją, jak je zmuszają. Raz widziałam dziewczynę, prawie jeszcze dziecko. Sprzeciwiła mu się i jego ludzie pobili ją tak…
• Długo nie mogłam się zdecydować, ale w końcu uciekłam. Wsiadłam do pociągu z Bilbao do Francji. Do pociągu, w którym cię spotkałam.

Koperta

O świcie Samuel wstanie cicho. W lustrze nad umywalką zobaczy twarz człowieka, którego ledwie rozpozna. Przez całe życie starał się być przyzwoity. A teraz ma pójść do senatora, którego prawie nie zna i zaproponować mu łapówkę za zdradę ojczyzny.

Jeszcze tego samego ranka zapuka do drzwi Liberta. Opowie mu tylko tyle, ile musi. Liberto, poczciwy i nieskłonny do zadawania pytań, obieca zrobić, co w jego mocy.

Ale los nie będzie mu sprzyjał. Liberto przyjedzie spóźniony, bo przed Ateneum zderzyły się dwa automobile.

• Przykro mi, ale nie udało się. Senator od dawna nie pojawia się w Ateneum. Ojeda Tapia bardzo strzeże swojej prywatności.

W domu Karmen, ich służąca, zauważy, że jej pani od kwadransa stoi przy oknie i nie rusza się.

• Proszę pani, czy coś się stało?
• Karmen, gdyby ktoś obcy pytał o mnie, ktokolwiek, nawet najbardziej elegancki pan na świecie, to mnie nie ma. Wyjechałam. Rozumiesz?

Później Genowewa wyjdzie na chwilę złapać oddech. Na ławce zobaczy młodą, milczącą dziewczynę pochyloną nad szkicownikiem. Podejdzie bliżej.

• Jakie piękne. Masz prawdziwy talent.

Wieczorem Samuel wróci z pustymi rękami.

• Źle, ale kiedy cię widzę, wszystkie smutki mijają.

I właśnie wtedy znowu zapuka Ariza. Nie wejdzie do środka. Sięgnie do wewnętrznej kieszeni płaszcza i wyjmie kopertę. Pomacha nią Genowewie przed oczami, powoli, z lubością. Na wierzchu jedno imię – list do Kristubala.

• Napisałem w nim twój adres. Jeśli bardzo szybko nie dostanę kontaktu do tego człowieka, nie zawaham się go wysłać.

Genowewa zamknie drzwi, zasunie zasuwę i osunie się po nich na podłogę. Tak zastanie ją Samuel.

Jedna koperta, jeden adres, jeden znaczek pocztowy dzieli Genowewę od piekła, z którego uciekła. Ale Samuel nie odpuści.

• Chcę jeszcze spróbować. Ostatni raz. Zadzwonię do starego przyjaciela mojego ojca. Był sędzią.

W progu jeszcze się odwróci, ujmie twarz żony w obie dłonie i powie cicho, ale tak stanowczo jak nigdy wcześniej:

• Zasuń za mną zasuwy. Nikomu nie otwieraj. Nawet jeśli ktoś powie, że przychodzi ode mnie. Wrócę najszybciej, jak się da.

A w mieszkaniu Genowewa nie usiedzi na miejscu. Sprawdzi zasuwę w drzwiach dla służby, wróci do salonu, znowu pójdzie do kuchni. Na schodach cisza, tylko gdzieś daleko kapie woda z kranu. Kap, kap, kap, jak zegar odliczający czas.

Ten ostatni telefon zadziała. Samuel w końcu odnajdzie senatora Ojedę Tapię i nadejdzie wieczór, kiedy w pewnym dyskretnym domu, przy zasłoniętych oknach, Samuel Alday stanie twarzą w twarz z człowiekiem, którego ma przekupić.

Bo spójrzcie, gdzie wszyscy się znajdą, kiedy na Akacjowej zgaśnie ostatnia lampa.